فيروز آبادى در « المغانم المطابه فى معالم طابه » ( ص 374 ) ، مربد را به « كسر ، ثمّ سكون ، ثمّ باء موحّدهء مفتوحه و دال مهمله » دانسته است ؛ ولى گفتهء قاضى عياض را ناديده نگرفته كه چون وى اصل آن را رَبَد دانسته ، مربد را به فتح ميم و كسر باء خوانده است . « مربد » بر وزن استر ، محلّى بوده كه حيوانات اهلى را موقتاً در آن نگهدارى مىكردند و يا به گفتهء ابن‌شهاب : شترخانى بود كه گاهى هم خرما در آن خشك مىكردند . « دلائل النبوّه » بيهقى ( فصل مسجدالرّسول ) و قسطلانى « ارشاد السّارى بشرح صحيح البخارى » « 1 » و يا به نظرگاه حديث انس‌بن مالك : « محوّطه‌اى بودكه در آن چند درخت خرما و مقابرى از مشركان وجود داشت . » و به تصريح الأصمعى : « المربد كلّ شيء حبست فيه الإبل أو الغنم » . ابن‌حجر عسقلانى « 2 » مىنويسد : « و آن زمين بنا به گفتهء ابن‌شهاب به نقل از عروةبن الزبير كه مورد استناد امام بخارى ( در صحيح ، كتاب مناقب‌الأنصار ، باب هجرة النّبى ، حديث 3906 ) قرار گرفته ، جزو اموال سهيل و سهل بن رافع بن عمرو بن النجّار بود ؛ كه به علّت صغيرى و يتيمى ، تحت كفالت و ولايت اسعد بن زاره زندگى مىكردند . « 3 » ابن‌زباله گفته است : « دو جوان مذكور ، تحت ولايت ابو ايّوب انصارى بودند » . و ابن‌اسحاق در « السّيرة النّبويه » آن‌ها را در حجر ، « معاذبن عفراء » خوانده است . « 4 » محمّد رسول اللَّه صلى الله عليه و آله از سهيل و سهل يا قيّم و ولىّ آنها و يا طايفهء « بنونجّار » خواستار معاملهء مربد شد ؛ تا در آنجا خانه و مسجد خود را بنا نهد . اين كار به تصريح بيهقى در « دلائل النّبوه » ( ج 1 ، فصل مسجدالرّسول ) ، يا از طريق خريد بوده و يا در مقابل آن

--> ( 1 ) . ج 6 ، ص 220 ( 2 ) . « فتح‌البارى » ، ج 7 ، ص 246 ( 3 ) . بيهقى « دلائل النبوه » ، ج 2 ، ص 187 ، ترجمهء فارسى . ( 4 ) . به نقل از ابن‌حجر عسقلانى ( فتح البارى بشرح صحيح البخارى ، ج 9 ، ص 246 ) و ابن‌رسته ( الاعلاق النّفيسه ، ص 64 ) .